Blog

  • Prawnicy Lawyer Line

    Czy spółka z o. o. się opłaca?


    Planując rozpoczęcie działalności gospodarczej przedsiębiorca musi dokonać wyboru najbardziej optymalnej dla niego formy prawnej jej prowadzenia. Do najpopularniejszych jej postaci należą: jednoosobowa działalność gospodarcza oraz spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. Aby podjąć dobrą decyzję co do formy działalności warto poznać wady i zalety każdej z nich. Jakie zatem różnice występują pomiędzy obiema formami prowadzenia działalności gospodarczej?

    Procedura i koszty założenia

    W pierwszej kolejności wskazać należy, iż zarówno w przypadku spółki z o.o. jak i jednoosobowej działalności gospodarczej istnieją dwa sposoby ich założenia: tradycyjny oraz uproszczony (przez Internet). W przypadku jednoosobowej działalności gospodarczej procedura jej założenia jest szybsza, ponieważ zajmuje ok. jednego dnia. Nie jest ona skomplikowana, wystarczy zarejestrować działalność w Centralnej Ewidencji Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG). Usługa jest bezpłatna, a więc nie ponosimy żadnych kosztów.

    Jeśli natomiast chodzi o spółkę z o.o. cały proces trwa ok. miesiąca – w przypadku wyboru formy tradycyjnej lub kilka dni – gdy zdecydujemy się na rejestrację drogą internetową w trybie uproszczonym tzw. S24. Warto zatem wybrać tę uproszczoną opcję, jeśli zależy nam na czasie, jednakże trzeba pamiętać, iż nie możemy z niej skorzystać, gdy wkłady na pokrycie kapitału zakładowego wnoszone są w innej formie niż pieniężnej. Zakładając spółkę z o.o. konieczne jest poniesienie następujących kosztów: z tytułu opłat sądowych, z tytułu podatku od czynności cywilnoprawnych oraz kosztów notarialnych (bowiem umowa spółki z o.o. musi zostać sporządzona przez notariusz w formie aktu notarialnego). Powyższe koszty można jednak znacznie ograniczyć wybierając formę rejestracji online, gdyż korzysta się wówczas ze wzorca umowy spółki z o.o. (omijając w ten sposób formę aktu notarialnego). Jednakże wzorzec taki umożliwia zawarcie w umowie tylko jej podstawowych elementów, co niekiedy może okazać się zbyt dużym ograniczeniem swobody wspólników.

    Księgowość i obowiązki sprawozdawcze

    Decydując się na spółkę z o.o. niezbędne będzie prowadzenie tzw. pełnej księgowości, bowiem spółka ta jest zobligowana do sporządzania sprawozdań finansowych zgodnie z ustawą o rachunkowości. W konsekwencji zakres sporządzanej dokumentacji jest często rozległy i wymaga korzystania z usług biura rachunkowego lub wykwalifikowanej księgowej, a zatem poniesienia dodatkowych kosztów. Niewątpliwą zaletą takiego rozwiązania jest natomiast szczegółowa i przejrzyście prowadzona ewidencja. Pełna księgowość daje zdecydowanie lepszy wgląd w sytuację spółki, stany rozliczeń i inne dane przydatne w skutecznym zarządzaniu przedsiębiorstwem.

    W przypadku jednoosobowej działalności gospodarczej przedsiębiorcy będącego małym podatnikiem (przychody poniżej 1,2 mln euro) nie istnieje taki obowiązek, bowiem nie obejmują go przepisy ustawy o rachunkowości. W konsekwencji księgowość opiera się na ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych lub ryczałcie ewidencjonowanym. Zamiast ksiąg rachunkowych prowadzona musi być księga przychodów i rozchodów, ewidencja przychodów (w przypadku ryczałtu) lub karta podatkowa. Zapisy są na tyle nieskomplikowane, że możliwe jest prowadzenie księgowości samodzielnie przez przedsiębiorcę, natomiast w sytuacji podjęcia decyzji o korzystaniu z biura rachunkowego koszty są niższe niż w przypadku pełnych ksiąg rachunkowych. Należy pamiętać również o tym, iż spółka z o.o. jest zobowiązana do prowadzenia szczegółowej ewidencji gotówki, co oznacza brak możliwości swobodnych wpłat i wypłat z rachunku bankowego spółki. Co ważne, wówczas pieniądze jakie otrzymuje się za sprzedaż udokumentowaną fakturą są pieniędzmi spółki, a nie jej właściciela. Nie może on zatem swobodnie się nimi posługiwać jak ma to miejsce w przypadku jednoosobowej działalności, gdzie otrzymana należność za fakturę pozostaje od razu w dyspozycji właściciela. W spółce dopiero w chwili wypłaty wynagrodzenia etatowego lub dywidendy właściciel może swobodnie dysponować pieniędzmi.

    Odpowiedzialność prawna właściciela

    Odpowiedzialność przedsiębiorcy prowadzącego jednoosobową działalność gospodarczą jest nieograniczona, co niewątpliwie stanowi największą wadę tej formy prawnej. Za zobowiązania wynikające z jej prowadzenia ponosi on odpowiedzialność całym majątkiem osobistym, a niekiedy również majątkiem wspólnym dłużnika i jego małżonka (zgoda małżonka na zobowiązanie zaciągnięte w ramach działalności gospodarczej otwiera wierzycielowi możliwość zaspokojenia wierzytelności również z majątku wspólnego małżonków). W konsekwencji oznacza to, że wierzyciele mogą żądać egzekucji zarówno z przedmiotów, które indywidualny przedsiębiorca nabył w ramach prowadzonej działalności (np. samochód dostawczy, wyposażenie biura), jak i ze składników prywatnego majątku tego przedsiębiorcy, których nabycie nie pozostaje w związku z prowadzoną działalnością (np. biżuteria, mieszkanie).

    Natomiast wspólnicy spółki z o.o. co do zasady ponoszą odpowiedzialność za zobowiązania spółki jedynie do wysokości opłaconego przez siebie udziału w kapitale zakładowym, którego minimalna wysokość określona jest przez kodeks spółek handlowym i wynosi 5.000,00 zł. Odpowiedzialność wspólników jest niewielka w porównaniu do wysokości dywidend, które mogą być im wypłacane przez spółkę z o.o. Zgodnie z k.s.h. członkowie zarządu ponoszą co prawda osobistą odpowiedzialność za zobowiązania spółki z o.o., ale tylko wówczas, gdy spółka sama nie będzie mogła ich wypełnić. Odpowiedzialności tej można jednak uniknąć. W myśl bowiem art. 299 § 2 k.s.h. członek zarządu może się uwolnić od odpowiedzialności, jeśli wykaże, że w odpowiednim terminie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub w tym samym czasie wydano postanowienie o otwarciu postępowania restrukturyzacyjnego albo o zatwierdzeniu układu w postępowaniu w przedmiocie zatwierdzenia układu, albo że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości nastąpiło nie z jego winy, albo że pomimo niezgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości i niewydania postanowienia o otwarciu postępowania restrukturyzacyjnego albo niezatwierdzenia układu w postępowaniu w przedmiocie zatwierdzenia układu wierzyciel nie poniósł szkody. Kiedy zatem można wyłączyć odpowiedzialność reprezentantów spółki za jej zobowiązania? Zgodnie z k.s.h. jest to możliwe w trzech sytuacjach. Po pierwsze, członkowie zarządu mogą udowodnić, że nie ponoszą w danym przypadku winy. Po drugie, odpowiedzialność ulega wyłączeniu, jeżeli w terminie 30 dni przewidzianych na złożenie do sądu wniosku o upadłość spółki (w razie zaistnienia niewypłacalności) otwarto postępowanie restrukturyzacyjne albo zatwierdzono układ w postępowaniu o zatwierdzenie układu. W praktyce w przypadku zaistnienia stanu niewypłacalności spółki składa się dwa wnioski: o ogłoszenie upadłości i wniosek restrukturyzacyjny, który sąd rozpoznaje przed ogłoszeniem upadłości. Jeśli sąd otworzy restrukturyzację, to następnie oddali wniosek o ogłoszenie upadłości, ale samo jego złożenie wyłączy odpowiedzialność reprezentantów za zobowiązania spółki. Po trzecie, członek zarządu nie poniesie również odpowiedzialności za niezłożenie wniosku o ogłoszenie upadłości w czasie, gdy prowadzona jest egzekucja przez zarząd przymusowy albo przez sprzedaż przedsiębiorstwa, na podstawie przepisów kodeksu postępowania cywilnego, jeśli obowiązek złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości powstał w czasie prowadzenia egzekucji (art. 299 § 4 k.s.h.).

    Dlatego też przy podejmowaniu przedsięwzięć gospodarczych, które wiążą się ze znacznymi inwestycjami kapitałowymi, warto zastanowić się nad prowadzeniem tej działalności w formie spółki z o.o.

    Opodatkowanie

    W przypadku jednoosobowej działalności gospodarczej podatnikiem jest sam przedsiębiorca jako osoba fizyczna. Jest on zatem zobowiązany do odprowadzania zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych. Podczas rejestracji podatnik może dokonać wyboru jednej z następujących form opodatkowania: na zasadach ogólnych (skala podatkowa 18% i 32% po przekroczeniu progu podatkowego); na zasadach podatku liniowego (19%); w szczególnych przypadkach na zasadach ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych albo karty podatkowej.

    Spółka z o.o. posiada osobowość prawną, czyli jest odrębnym podmiotem praw i obowiązków, a co za tym idzie obciążona jest podatkiem dochodowym od osób prawnych (CIT) w wysokości 19% od osiągniętego zysku brutto. Z początkiem roku 2017 przedsiębiorcy rozpoczynający działalność lub będący małymi podatnikami (przychody niższe niż 1,2 mln euro) decydując się na prowadzenie działalności w formie spółki z o.o. mogą wybrać niższą stawkę podatku CIT w wysokości 15%. Należy pamiętać jednak o tym, iż w przypadku spółki z o.o. mamy do czynienia z tzw. podwójnym opodatkowaniem. Wspólnicy odprowadzają najpierw podatek dochodowy od osób prawnych od całego dochodu wypracowanego przez spółkę (CIT), a następnie podatek dochodowy od dywidendy wypłaconej wspólnikom (PIT).

    Składki ZUS i składki zdrowotne

    Jeżeli przedsiębiorca prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą nie jest równocześnie zatrudniony na podstawie umowy o pracę lub nie posiada innego tytułu ubezpieczenia, jest obowiązany do opłacania składek ZUS i składki zdrowotnej. Jednakże przez pierwsze 24 miesiące prowadzenia działalności gospodarczej korzysta on z preferencyjnych składek na ubezpieczenie społeczne (30% składki). Podobnie przedstawia się sytuacja przedsiębiorcy, który prowadzi działalność w formie spółki z o.o., jeżeli jest jedynym wspólnikiem. Musi on zatem płacić składki na ubezpieczenie zdrowotne i społeczne. Co więcej, nie może przy tym korzystać ze składki preferencyjnej. Jeśli natomiast wspólników jest więcej, nie podlegają oni obowiązkowi opłacania składek ZUS. Jaką zatem formę prawną prowadzenia działalności gospodarczej wybrać?

    Jak wynika z powyższej analizy porównawczej nie da się autorytatywnie rozstrzygnąć tej kwestii, bowiem każda z tych form ma swoje plusy i minusy. Wybór najbardziej optymalnej formy będzie zależał od okoliczności konkretnego przypadku, pomysłów i planów danego przedsiębiorcy oraz jego oczekiwań. Dlatego też przed podjęciem ostatecznej decyzji warto gruntownie przemyśleć swój wybór.


    Wróć do bloga

Top

Kontakt

LAWYER LINE Sp. z o.o.

ul. Działowa 16/55

61-747 Poznań

kancelaria@lawyerline.pl

+48 577 138 800