Blog

  • Prawnicy Lawyer Line

    Przekształcenie jednoosobowej działalności w spółkę z o.o. – dlaczego to się opłaca?


    Jednoosobowa działalność gospodarcza jest najpopularniejszą formą prawną prowadzenia biznesu w Polsce. O jej atrakcyjności przesądza przede wszystkim niezbyt skomplikowana procedura jej założenia (wystarczy bowiem zarejestrować działalność w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej – CEIDG) oraz brak kosztów rejestracji (usługa jest bezpłatna). Kolejnym atutem jest brak konieczności prowadzenia tzw. pełnej księgowości w przypadku przedsiębiorcy będącego małym podatnikiem (przychody poniżej 1,2 mln euro), gdyż nie obejmują go przepisy ustawy o rachunkowości. W konsekwencji, w wielu przypadkach możliwe jest prowadzenie księgowości samodzielnie bez konieczności korzystania z pomocy biura rachunkowego. Co ważne, przedsiębiorca, będący osobą fizyczną ma także prawo do swobodnego korzystania ze środków finansowych uzyskanych z prowadzonej przez siebie działalności, zachowując płynność finansową. Niewątpliwą zaletą jednoosobowej działalności gospodarczej jest również możliwość wyboru formy opodatkowania. Przedsiębiorca korzysta w tej mierze z dużej elastyczności, ponieważ do wyboru są aż cztery opcje: na zasadach ogólnych (skala podatkowa 18% i 32% po przekroczeniu progu podatkowego); podatek liniowy (19%), ryczałt, karta podatkowa. W konsekwencji istnieje możliwość dokonania wyboru najkorzystniejszej formy z punktu widzenia indywidualnego przedsiębiorcy (tzw. optymalizacja podatkowa).

    Prowadzenie jednoosobowej działalności gospodarczej ma jednak również swoje wady. Największa z nich wiąże się z odpowiedzialnością całym majątkiem osobistym przedsiębiorcy za zobowiązania powstałe w związku z prowadzeniem tej działalności. Jeżeli zatem przedsiębiorca rozwinął swoją działalność na tyle, że ponoszenie takiej nieograniczonej odpowiedzialności jest dość ryzykowne (np. w przypadku kłopotów finansowych) warto zastanowić się nad przekształceniem jej w spółkę prawa handlowego. Zgodnie bowiem z art. 551 § 5 k.s.h., wszyscy przedsiębiorcy prowadzący jednoosobowo – we własnym imieniu – działalność gospodarczą mają możliwość przekształcenia swojego przedsiębiorstwa w jednoosobową spółkę kapitałową (z o.o. lub S.A.) z zachowaniem zasady kontynuacji praw i obowiązków (tzw. sukcesja uniwersalna). Wskutek przekształcenia, odpowiedzialność osobista przedsiębiorcy całym jego majątkiem zostaje zastąpiona przez odpowiedzialność spółki, względnie – subsydiarną odpowiedzialność członków zarządu spółki z o.o. Przedsiębiorca, który po przekształceniu staje się wspólnikiem spółki, co do zasady nie będzie ponosił odpowiedzialności za wszelkie nowe zobowiązania zaciągnięte przez spółkę. Natomiast za wszystkie wcześniejsze zobowiązania przedsiębiorca jako osoba fizyczna odpowiada solidarnie wraz ze spółką.

    Przekształcenie jednoosobowej działalności w spółkę daje również możliwość pozyskania dodatkowego kapitału na prowadzenie biznesu np. poprzez przyjęcie do spółki nowych wspólników i podwyższenie kapitału zakładowego. Przedsiębiorca, który przekształci się w jednoosobową spółkę kapitałową może następnie przekształcić się w inną spółkę, co w konsekwencji umożliwi optymalizację podatkową prowadzonej działalności.

    Dodatkowym atutem jest także jasna i klarowna kwestia dziedziczenia udziałów w spółce prawa handlowego, gdzie w miejsce zmarłego wspólnika (właściciela) wchodzą jego spadkobiercy, co nie jest tak oczywiste w przypadku dziedziczenia przedsiębiorstwa prowadzonego w formie jednoosobowej działalności. W razie śmierci osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą spadkobiercy mają często problemy z przejęciem działalności, zwłaszcza wówczas, gdy właściciel przedsiębiorstwa posiadał kredyty, koncesje lub zezwolenia, które wygasają z chwilą jego śmierci, podobnie jak umowy o pracę, co w konsekwencji może uniemożliwić dalszą działalność przedsiębiorstwa osoby zmarłej.

    Niewątpliwą zaletą takiego przekształcenie jest tożsamość obu podmiotów, co w praktyce oznacza, że nowa spółka jest kontynuatorem jednoosobowej działalności gospodarczej. W myśl bowiem art. 584(2) k.s.h.: spółce przekształconej przysługują wszystkie prawa i obowiązki przedsiębiorcy przekształcanego (§1), a także spółka przekształcona pozostaje podmiotem w szczególności: zezwoleń, koncesji oraz ulg, które zostały przyznane przedsiębiorcy przed jego przekształceniem, chyba że ustawa bądź decyzja o udzieleniu zezwolenia, koncesji albo ulgi stanowi inaczej (§2). Przekształcona spółka będzie zatem podmiotem tych samych praw i obowiązków co przedsiębiorca indywidualny zarówno w zakresie spraw cywilnoprawnych, administracyjnych, jak i podatkowych (art. 93a § 4 ordynacji podatkowej przewiduje także sukcesję praw podatkowych związanych z wykonywaną działalnością gospodarczą w razie przekształcenia przedsiębiorcy prowadzącego działalność gospodarczą w jednoosobową spółkę kapitałową).

    Jak zatem dokonać przekształcenia jednoosobowej działalności gospodarczej w spółkę z o.o.?

    Procedura przekształcenia przedsiębiorcy, będącego osobą fizyczną w jednoosobową spółkę kapitałową uregulowana została w art. 584(1)-584(13) k.s.h. Zgodnie z przepisem art. 584(5) k.s.h. w celu przekształcenia należy: sporządzić plan przekształcenia przedsiębiorcy (w formie aktu notarialnego) wraz z załącznikami oraz opinią biegłego rewidenta; złożyć oświadczenie o przekształceniu przedsiębiorcy; powołać członków organów spółki przekształconej; zawrzeć umowę spółki oraz dokonać wpisu w rejestrze przedsiębiorców KRS spółki przekształconej i wykreślenia przedsiębiorcy przekształcanego z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej. Przekształcona w powyższy sposób działalność gospodarcza staje się jednoosobową spółką kapitałową (gdyż przepisy k.s.h. przewidują jedynie możliwość bezpośredniego przekształcenia przedsiębiorcy, będącego osobą fizyczną w jednoosobową spółkę z o.o. lub jednoosobową spółkę akcyjną). Jednakże nie ma przeszkód, aby w trakcie jej funkcjonowania powiększyć grono wspólników. Spółka ta może być następnie przekształcana w inną spółkę prawa handlowego, co w konsekwencji umożliwi optymalizację podatkową prowadzonej działalności.

    Należy pamiętać także o tym, iż przekształcenie przedsiębiorcy, będącego osobą fizyczną w spółkę z o.o. wymaga dostosowania firmy spółki przekształconej do przepisów k.s.h. Zgodnie z przepisem art. 160 k.s.h. firma spółki z o.o. może być obrana dowolnie, lecz musi zawierać obligatoryjny dodatek wskazujący na formę prawą tj. „spółka z ograniczoną odpowiedzialnością”. W przypadku omawianego przekształcenia dotychczasowa firma przedsiębiorcy, będącego osobą fizyczną może być zachowana (przy uwzględnieniu obowiązku wynikającego z art. 160 k.s.h.). W praktyce, istnieje zatem możliwość zachowania nazwiska lub pseudonimu w firmie spółki przekształconej, bowiem w myśl art. 43(5) § 3 k.c. firma osoby prawnej może zawierać nazwisko lub pseudonim osoby fizycznej, jeśli służy to ukazaniu związków tej osoby z powstaniem lub działalnością przedsiębiorcy. Podczas przekształcenia dopuszczalna jest również sytuacja, w której dotychczasowa nazwa przedsiębiorcy nie będzie wchodziła w skład firmy spółki przekształconej (co wynika z dyspozycji przepisu art. 160 k.s.h., który pozwala na dowolne obranie firmy spółki z o.o.). Wówczas jednakże pamiętać należy o obowiązku przewidzianym w art. 584(3) k.s.h., zgodnie z którym, gdy zmiana firmy przedsiębiorcy przekształcanego na skutek przekształcenia nie polega tylko na dodaniu części identyfikującej formę prawną spółki przekształconej, spółka przekształcona ma obowiązek podawania w nawiasie dawnej firmy, obok firmy nowej, z dodaniem wyrazu „dawniej” przez okres co najmniej roku od dnia przekształcenia. Celem takiego zabiegu jest umożliwienie dotychczasowym kontrahentom, a także wierzycielom przedsiębiorcy oraz osobom trzecim identyfikacji nowej formy prawnej prowadzenia działalności gospodarczej z przekształcanym przedsiębiorcą.


    Wróć do bloga

Top

Kontakt

LAWYER LINE Sp. z o.o.

ul. Działowa 16/55

61-747 Poznań

kancelaria@lawyerline.pl

+48 577 138 800